Prostat kanseri erkeklerde akciğer kanserinden sonra ikinci sıklıkta görülen bir kanser türüdür. Amerikan Kanser Derneği 2005 yılında her 5 erkek kanser hastasından birinin prostat kanseri olacağını bildirmektedir. Hastalığın erken tanısında Prostata Özgü Antijen [Prostat Spesifik Antijen (PSA)] kan testleri önemli bir yer tutmaktadır. Erken tanı konulan hastalarda prostat kanseri başarıyla tedavi edilmektedir. Hastalığın sık görülmesi ve erkek sağlığında önemli bir yer tutması bakımından yeni tedavi yaklaşımları üzerinde yoğun olarak çalışılmaktadır. Bu çalışmalar doğrultusunda, kanser aşıları yeni bir tedavi yaklaşımı olarak karşımıza çıkmaktadır. Prostat kanseri aşıları hazırlanış ve yapıları açısından değişik özellikler göstermektedir.

     Amerika Birleşik Devletlerinde Duke Üniversitesinde yapılan bir çalışmada aşının içeriğinde kanser hücreleri tarafından salgılanan "telomeraz" antijeni kullanılmış ve başarılı sonuçlar elde edilmiştir. Telomeraz, kromozomların uçlarında bulunan ve telomer adı verilen DNA zincirinin uzamasını sağlayan bir enzimdir. Tümör hücrelerinde telomer uçlarının uzaması bu hücrelerin ölümsüz olmasına ve denetimsiz bir şekilde bölünmelerine yol açmaktadır. Duke'te geliştirilen bu aşı hastadan alınan dendritik hücreler ile hazırlanmıştır. Telomeraz mRNA"sını kendi genetik yapısı içerisine alan dendiritik hücreler bunu hastanın koruyucu hücreleri olan T lenfositlerine sunmakta ve tanıtmaktadır. Bu şekilde uyarılan T hücreler tümöre karşı saldırgan bir tavır takınmaktadırlar.

     Genel olarak Hastalarda aşıya karşı herhangi bir beklenmedik yanıt olmadığı ve CD8 olarak bilinen T hücre grubunun kansere karşı duyarlı hale geldiği bildirilmiştir. Hastalarda dolaşıma geçen kanser hücrelerinde de azalma olduğu görülmüştür. Alınan bu sonuçlara dayanarak Duke Üniveristesi daha geniş olgu serisiyle yeni klinik çalışmaların 2006 yılında başlayacağını duyurmaktadır. Amerika Birleşik Devletleri Ulusal Sağlık Enstitüsü tarafından desteklenen bu çalışma 15 Mart 2005 tarihinde "Journal of Immunology" dergisinde yayınlanmıştır. Aynı aşının bu özelliği bakımından başka kanser türlerinde de kullanılabileceği düşünülmektedir.

     Prostata Özgü Hücre Zarı Antijeni [Prostate Specific Membrane Antigen (PSMA)] dendritik hücrelerle birlikte prostat kanseri aşısı olarak yaygın olarak Faz III klinik çalışmalarda kullanılmaktadır. Bu aşı daha ziyade metastaz yapmamış ve hormon tedavisine bağımsız kanser olgularında denenmektedir. Faz III olarak tabir edilen klinik çalışmalarda tedaviyi denemek için gönüllü olan hastalara aşı 30 ay sure ile uygulanmaktadır. Bu aşının denendiği Faz I ve Faz II çalışmalardan olumlu sonuçlar elde edildiği bildirilmiştir. Hastaların %85'inde tümöre karşı T hücre yanıtında artış görülmüş ve metastaz yapmamış olgularda bu sürenin önemli ölçüde uzadığı gösterilmiştir. Bu aşı Amerika Birleşik Devletlerinde değişik merkezlerde denenmektedir.

     Amerika Birleşik Devletleri Maryland Üniversitesinde yapılan bir başka çalışmada ise Prostata Özgü Antijen [Prostat Spesifik Antijen (PSA)] aşısı denenmektedir. Bu çalışmada cerrahi sonrasında hastalığın giderilmesi amaçlanmaktadır. Bu çalışmada PSA: 154-163(155L) aşısı 26 hafta içerisinde 7 defa uygulanmaktadır.

     Yapılan deneysel ve klinik çalışmalardan elde edilen sonuçlarla birlikte geliştirilebilecek yeni aşı tedavisi protokollerinin bilinen klasik tedavilere ek olarak kullanılabileceği yolunda bilim adamları arasında yaygın bir düşünce birliği göze çarpmaktadır.